Քիմիա

Դասարանական աշխատանք

s, p, d, f Էլեկտրոններ
s-են կոչվում այն էլեկտրոնները, որոնք պտտվելիս առաջացնում են գնդաձև ամպեր։ s-2
p-են կոչվում այն էլեկտրոնները, որոնք պտտվելիս առաջացնում են ութաձև(հանտելաձև) ամպեր։ p-6
d-են կոչվում այն էլեկտրոնները, որոնք պտտվելիս առաջացնում են ծաղկաձև ամպեր։ d-10
f-են կոչվում այն էկտրոնները, որոնք պտտվելիս առաջացնում են երկկողմանի ծաղկաձև ամպեր։ f-14

Ti +22 2)8)10)2
N 33
N 53

Քիմիա

Դասարանական աշխատանք

Որ տարրի մոտ է ավելի ուժեղ արտահայտված մետաղական հատկություններ
Na թե Mg
Mg թե Ca

Na +11 2)8)1
Mg +12 2)8)2
Նատրիումը ավելի ակտիվ մետաղ է քան մագնեզիումը որովհետև Նատրիումը ավելի շուտ կկորցնի մեկ էլեկտրոն քան Մագնեզիումը երկու էլետրոն։

Պարբերություններում մետաղական հատկություննրը թուլանում են, ուժեղանում են ոչ մետաղականները։
Խմբերում մետաղական հատկություններում ուժեղանում են ոչ մետաղականները թուլանում։

Որ տարրի մոտ է ավելի ուծեղ արտահայտված ոչ մետաղական հատկությունները
N թե O
O թե S
N+7 2)5) +3
O+8 2)6 +2

O-Ն ավելի շուտ կձգի երկու էլեկտրոն, քան N-ը երեք էլեկտրոն։

O թե S
O+8 2)6) +2
S +16 2)8)6
O-ն ավելի շուտ կձգի ավելի երկու էլեկտրոն երկրորդ շերտից, քան s-ը երկու էլեկտրոն երրորդ շերտից։

Li թե Be
Li թե Na

Mg թե Al
Al թե Ga

Ոչ մետաղական

P թե S
P+15 2)8)5)+3
S+16 2)8)6)+2
P թե Al
P+15 2)8)5)
Al+13 2)8)3)
Sթե Cl
Cl թեBr

Քիմիա

Ինչ է ուսումնասիրում քիմիան,ինչ բնագիտական գիտություններ գիտեք
Քիմիան ուսումնասիրում է նյութերը, նրանց բաղադրությունը, կառուցվածքը, հատկությունները և կիրառումը։Բնագիտական առարկաներ են ` կենսաբանությունը , քիմիան , ֆիզիկան , աստղագիտությունը և էկոլոգիան :
Մարմին,նյութ,բերել օրինակներ
Մարմին՝ աթոռ, սեղան, դուռ։
Նյութ՝ փայտ, երկաթ, պլասմաս, կտոր։
Պարզ և բարդ նյութեր,բերել օրինակներ
Պարզ նյութեր – Պարզ նյութեր են կոչվում այն նյութերը , որոնք կազմված են մի տարից։
Բարդ նյութեր – Բարդ նյութեր են կոչվում այն նյութերը , որոնք կազմված են առնվազն երկու տարերից:
Ֆիզիկական,քիմիական երևույթներ,բերել օրինակներ
Ֆիզիկական երևույթների ժամանակ նոր նյութեր չեն առաջանում, այլ փոխվում են նյութի ագրեգատային վիճակը, ձևը և չափսերը:

Քիմիական երևույթներ են նրանք, որոնց ժամանակ առաջանում են նոր նյութեր՝ ռեակցաներ:
Սահմանել մոլեկուլ,ատոմ հասկացողությունները,ատոմի բաղադրությունը
Մոլեկուլը մեջ կա ատոմ, ատոմի մեկ միջուկ, միջուկի մեջ կա պրոտոն, նետրոն իսկ միջուկի շուրջը պտտվում է էլեկտրոնը։
Ինչ ատոմամոլեկուլային տեսության կետեր գիտեք
Հարաբերական ատոմային,մոլեկուլային զանդված
Հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը ցույց է տալիս, թե քանի անգամ է մեկ մոլեկուլի զանգվածը մեծ զ.ա.մ.-ից
Տարրերի առաջին դասակարգումը,ինչպես է ստեղծվել պարբերական համակարգը
Մենդելեևը ստեղծեց այդ աղյուսակը, համարակալեց բոլոր տարրերը և դասակարգեց: Բոլոր մետաղներից առանձնացրեց և հավաքեց ակտիվ մետաղները,որոնք կոչվեցին ալկալիական մետաղներ :Ամենակտիվ ,ոչմետաղները կոչվեցին հալոգեններ:Երրորդ խումբը կոչվեց ազնիվ գազեր։
Պարբերություններ,ինչ է ցույց տալիս պարբերության համարը
Պարբերությունը՝տարերրի հորիզոնական շարքեր են։
Կարգաթիվ,ինչ է ցույց տալիս տարրի կարգաթիվը
Կարգաթիվը ցույց է տալիս պրոտոնի և էլեկտրոնի քանակը միջուկում:
Խմբեր,ենթաղմբեր,ինչ է ցույց տալիս խմբի համարը
Ցույց է տալիս էլեկտրոնի քանակը նյութի շերտում։

1.Տարրի բնութագրումը`                                                                             1) քիմիական  տարրի  նշանը P
2) կարգաթիվը 15, միջուկի  լիցքը +16, 
3) հարաբերական  ատոմային  զանգվածը 31
4)մեկ  ատոմի  զանգվածը (գ) 31×1,66×10-24=51,46×10-24=5,146×10-23
5) Դիրքը պարբերականհամակարգում«ո՞ր  պարբերության տարր  է,խումբը V,ենթախումբըԳլխավոր
6)  Ատոմի  բաղադրությունը՝    P=15, N=16, E=15                                                                       7)էլեկտրոնային  թաղանթի  կառուցվածքը


8)ինչպիսի՞ տարր է` մետաղ  է, թե՞ ոչմետաղ Ոչ մետաղ
9) Օքսիդացման աստիճանը`ՕԱ=0, -3
10)իզոտոպներ
Իզոտոպները որևէ քիմիական տարրի ատոմների (և միջուկների) տարատեսակներ, որոնց կարգաթիվը նույնն է, իսկ զանգվածային թիվը տարբեր։ Անվանումը պայմանավորված է նրանով, որ ատոմի բոլոր իզոտոպերը Մենդելեևի աղյուսակում զբաղեցնում են նույն տեղը (նույն վանդակը)։ Ատոմի քիմիական հատկությունները կախված են ատոմի էլեկտրոնային թաղանթի կառուցվածքից, որը իր հերթին հիմնականում պայմանավորված է միջուկի Z լիցքով (այսինքն միջուկում պրոտոնների թվով) և գրեթե կախված չէ A զանգվածային թվից (այսինքն պրոտոնների Z և նեյտրոնների N գումարային թիվ)։
11)հավաքել տեղեկություններ այդ տարրի մասին՝տարածվածությունը,հատկությունները,որ նյութերի բաղադրության մեջ է մտնում այդ տարրը,այդ նյութերի կիրառումը:2.Տարրի պարզ  նյութ առաջացած ֆիզիկական հատկությունները,
3.Տարրի հայտնագործումը և անվանակարգը
4.Տարրի տարածվածությունը
5.Ինչ նյութերի կազմի մեջ է մտնում, գրեք առնվազն երեք նյութ`                         Գրեք այդ նյութերի  բանաձևերը:,անվանումըները
Այդ նյութերի ֆիզիկական հատկությունները

Հաշվել  այդ նյութերի մոլեկուլներում ատոմների գումարը: 
Գրեք այդ նյութերի  մոլեկուլներում ՝ատոմների կառուցվածքը և բաղադրությունը: 
Հաշվել այդ նյութերի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը,տարրերի զանգվածային բաժինները,տարրերի  զանգվածային հարաբերությունը: 
 Պատրաստեք  փոքրիկ ֆիլմ(կիրառոման,   հայտնագործման,,հատկությունների վերաբերյալ)՝ 
6.Տարրի և նրա միացությունների կիրառումը
7.Թարգմանություն կամ այլ տեղեկություն նրա մասին



Նախագիծ մեկ տարի պատմություն-ֆոսֆոր (P)

H2SO4 -Ծծմբական թթու

H2SO4 -H, S, O

1Մոլեկուլում կա՝ 2H, 1S, 4O:

Mr(H)x2+Mr(S)+Mr(o)x4=1×2+32+16×4=2+32+64=98
M(H):(S):(O4)=2:32:64
w(H)=2/98×100=2%
w(S)=32/98×100=33%
w(O)=64/98×100=65%